بار عاملی

t-value

سطح معناداری

نتیجه

عملکرد شغلی

سوال ۱
سوال ۲
سوال ۱۷
سوال ۱۸
سوال ۲۰
سوال ۲۱
سوال ۲۵

۶۷/۰
۷۴/۰
۵۸/۰
۴۳/۰
۵۱/۰
۴۹/۰
۵۲/۰

۱۹/۸
۳۲/۹
۸۷/۶
۹۶/۴
۹۴/۵
۶۷/۵
۰۶/۶

۰۱/۰

معنادار
معنادار
معنادار
معنادار
معنادار
معنادار
معنادار

نتایج تحلیل عاملی مندرج در جدول۱۰-۴ نشان می‌دهد که تمامی شاخص‌های مربوط به متغیر عملکرد شغلی از مقادیر تی (بیشتر از ۹۶/۱) و بار عاملی (بیشتر از ۴/۰) مورد قبولی برخوردارند و برای متغیر عملکرد شغلی شاخص‌های مناسبی محسوب می‌شوند.

معیارهای اعتبارسنجی مدل اندازه‌گیری

در کار با برنامه لیزرل، هر یک از شاخص‌های به­ دست ­آمده برای مدل به تنهایی دلیل برازندگی یا عدم برازندگی آن نیست، بلکه این شاخص‌ها را باید در کنار یکدیگر و با هم تفسیر کرد. برای ارزیابی مدل تحلیل عاملی تأییدی و مدل مسیر چندین مشخصه برازندگی وجود دارد. در این پژوهش برای ارزیابی مدل تحلیل عاملی تأییدی از شاخص‌های کای‌دو (χ ^۲)، شاخص برازندگی (GFI)، شاخص تعدیل برازندگی (AGFI)، شاخص نرم‌شده برازندگی (NFI)، شاخص نرم‌نشده برازندگی (NNFI)، شاخص برازندگی فزاینده (IFI)، شاخص برازندگی تطبیقی (مقایسه‌ای)(CFI) و شاخص بسیار مهم ریشه دوم برآورد واریانس خطای تقریب (RMSEA) استفاده شده است. از آن‌جا که آزمون کای- دو تحت شرایط خاصی عمل می‌کند و همیشه این شرایط محقق نمی‌شود لذا یکسری شاخص‌های ثانویه‌ای نیز برای سنجش تناسب (برازش یا نیکویی مدل) ارائه می‌شود. مهمترین این شاخص‌ها عبارتند از: ^[۸۶]RMSR، ^[۸۷]AGFI و ^[۸۸]GFI.
حالت‌های بهینه برای این آزمون‌ها به شرح زیر است:

• نسبت کای- دو بر درجه آزادی: بهتر است که شاخص آزمون کای- دو، با در نظر گرفتن درجۀ آزادی^[۸۹] تفسیر شود. درجه آزادی نباید کوچکتر از صفر باشد. بنابراین یکی از بهترین شاخص‌های بررسی نیکویی برازش مدل، بررسی نسبت کای دو بر درجۀ آزادی است. البته، حد استانداردی برای مناسب بودن میزان این شاخص وجود ندارد. اما بسیاری از اندیشمندان بر این عقیده‌اند که این شاخص باید کمتر از ۳ باشد. در نهایت، حد مناسب بودن باید با تشخیص محقق و بر اساس نوع پژوهش صورت گیرد.

• شاخص میانگین مجذور خطاهای مدل^[۹۰] RMSEA: این شاخص براساس خطاهای مدل ساخته شده و همانند شاخص کای دو، معیاری برای بد بودن مدل است. زمانی که مقدار این آماره کمتر از ۰۵/۰ باشد نشان می‌دهد که مدل از برازش خوبی برخوردار است، در صورتی که مقدار آن بین ۰۵/۰ و ۰۸/۰ باشد برازش قابل قبول، اگر بین ۰۸/۰ و ۱/۰ باشد برازش متوسط و اگر بزرگتر از ۱/۰ باشد برازش ضعیف است.

• شاخص GFI^[91]: این شاخص‌، معیاری برای سنجش میزان خوب بودن مدل است و مقدار بالاتر از ۰٫۸ نشان‌دهنده‌ی مناسب بودن مدل استخراج شده با توجه به داده‌ها است.

• شاخص AGFI^[92]: این شاخص، در واقع حالت تطبیق داده شده‌ی شاخصGFI با در نظر گرفتن میزان درجۀ آزادی است و معیار دیگری برای خوب بودن مدل است. چنانچه میزان این شاخص بالاتر از ۰٫۹ باشد، حاکی از مناسب بودن مدل استخراجی با توجه به داده‌ها است.

• شاخص ^[۹۳]NFI: این شاخص نیز یکی دیگر از شاخص‌ها برای سنجش میزان خوب بودن مدل به دست آمده با توجه به داده‌ها است. چنانچه میزان این شاخص بالاتر از ۰٫۹ باشد، حاکی از مناسب بودن مدل استخراجی است.

ذرت دارای تنوع رویشی بسیار گسترده‌ای است به گونه‌ای که در شرایط مختلف آب و هوایی رشد می‌کند. ذرت در نیمکره شمالی تا ۵۸ درجه عرض جغرافیایی در کانادا، و در نیمکره جنوبی تا عرض جغرافیایی ۴۲ تا ۴۳ درجه در زلاندنو کشت می‌گردد. کشت ذرت دانه‌ای در محدوده ۴۲ درجه در نیمکره جنوبی و ۵۳ درجه در نیمکره شمالی صورت می‌گیرد، ولی ذرت علوفه‌ای را می توان در خارج از این محدوده هم کشت کرد. در این محدوده، ذرت تا ارتفاع ۴۲۰۰ متری در بولیوی، ۳۹۰۰ متری در پرو، ۳۰۰۰ متری درهند، ۱۲۰۰متری در ایالات متحده آمریکا، و ۸۰۰ متری در رومانی رشد می‌کند. در آمریکا بیشترین سطح زیر کشت ذرت در ناحیه واقع بین ۴۰ تا ۴۵ درجه عرض جغرافیایی در نیمکره شمالی واقع گردیده است(نورمحمد ی و همکاران ،‌۱۳۸۴؛ امام، ۱۳۸۳؛ کوچکی و نصیری‌محلاتی، ۱۳۷۵).
۲-۶-۲- درجه حرارت
ذرت، متعلق به آب وهوای گرمسیری است و درجه حرارت، عامل محدود کننده رشد و نمو این گیاه محسوب می‌گردد. به گونه‌ای که رشد ذرت در کمتر از ۱۰ درجه و بیشتر از ۳۰ درجه سانتی‌گراد کاهش می‌یابد. بنابراین آستانه درجه حرات برای رشد ذرت ۱۰ و۳۰ درجه سانتی‌گراد است. جوانه‌زدن در ذرت از درجه حرارت ۸ تا۱۰ درجه سانتی‌گراد شروع می‌گردد، اما درجه حرارت بهینه در این مرحله ۳۰ تا ۳۲ درجه سانتی‌گراد است (کوچکی و نصیری‌محلاتی، ۱۳۷۵).

حساسیت به سرما و تغییر رنگ گیاه از سبز به زرد روشن یکی از ویژگی‌های گیاهان تیپ C₄می‌باشد. درجه حرارت لازم برای مراحل مختلف رشد ذرت متفاوت است، به طوری که پس از رویش و سبز شدن، نیاز به حرارت بالا برای رشد دارد، پس از گرده افشانی و لقاح، درجه حرارت بالا و شرایط خشک باعث زودرسی و کاهش عملکرد می‌شود و برعکس، درجه حرارت پائین و رطوبت بالا موجب طولانی‌تر شدن دوره رشد و همچنین پر شدن دانه می‌گردد. در شرایط رطوبت کافی، حداکثر سرعت رشد زمانی صورت می‌گیرد که درجه حرارت بین ۲۴ تا۳۰ درجه سانتی‌گراد باشد و نیز روند تجمع ماده خشک در روزهای گرم و شب‌های خنک بیشترین مقدار را دارد. رطوبت کافی در مرحله رسیدگی نقش اصلی و مهمی را در بیشینه کردن عملکرد دانه به عهده دارد (نورمحمدی و همکاران،۱۳۸۴؛امام، ۱۳۸۳).
درجه حرارت ۱- درجه سانتی‌گراد در اواخر مرحله شیری با عث می‌گردد که ذرت به مرحله رسیدگی کامل نرسد. بهترین درجه حرارت در مرحله خمیری تا رسیدگی کامل دانه برای ذرت ۲۰ تا ۲۲ درجه سانتی گراد است، زیرا در این درجه حرارت، انتقال مواد از مغز ساقه به دانه به بهترین صورت انجام می‌گیرد (نورمحمدی و همکاران ،‌ ۱۳۸۴؛ امام، ۱۳۸۳).
۲-۶-۳- رطوبت
ذرت در نواحی مختلف از نظر میزان بارندگی دارای سازگاری وسیعی است، به طوری که از نواحی نیمه خشک با بارندگی سالیانه ۲۰۰ تا۲۵۰ میلی‌متر تا نواحی با بارندگی سالیانه بیش از ۴۰۰۰ میلی‌متر رشد می کند. نیاز ذرت برای ساختن یک واحد ماده خشک، کمتر از سایر گیاهان زراعی مانند گندم ، جو و یونجه است. نیاز زیاد ذرت به آب در اثر مقدار زیاد ماده گیاهی تولیدی در هکتار می‌باشد. میزان آب مورد نیاز ذرت بسته به شرایط محیطی و غذایی ۴ تا ۷ و حداکثر ۹ هزار متر مکعب در هکتار می‌باشد. قرار گرفتن گیاه در شرایط تنش آبی به مدت ۱ تا ۳ روز از مرحله ظهور گل‌تاجی تا لقاح، میزان عملکرد را تا ۲۰ درصد کاهش می‌دهد. در صورتی که تنش به مدت ۴ روز متوالی در مرحله ظهور گل تاجی تا پایان پر شدن دانه رخ دهد، عملکرد تا ۴۵ یا ۵۰ درصد کاهش می‌یابد. مرحله حساس به کمبود آب یا مرحله بحرانی ذرت نسبت به آب، مرحله ظهور گل‌تاجی تا پرشدن خمیری دانه است که حدود ۵۰ روز طول می‌کشد (نورمحمدی و همکاران، ۱۳۸۴؛ امام، ۱۳۸۳).
۲-۶-۴- نور
ذرت از نظر واکنش فتوپریودی، روز بی تفاوت تا روزکوتاه است. میزان رشد ذرت نه تنها به طول روز بلکه به شدت و کیفیت نور نیز بستگی دارد. در ذرت ۲ تا ۳ درصد از کل انرژی خورشیدی به صورت انرژی شیمیایی در دانه و ۶ تا ۷ درصد در کل بیوماس ذخیره می‌گردد. اگر درجه حرارت مناسب در دوره رشد وجود داشته باشد، گیاهان چهار کربنه نسبت به گیاهان سه کربنه استفاده بیشتری از انرژی خورشید کرده و مقدار ماده خشک تولیدی آن‌ها در واحد سطح بیشتر است. بهره‌گیری از نور به عنوان یک عامل محیطی به شدت به اندازه و ساختار سطح فتوسنتز کننده در پوشش گیاهی بستگی دارد. به طور کلی، توان ذرت در استفاده از نور به دلیل وضعیت ویژه آرایش برگ‌ها، نسبت به سایر گیاهان زراعی بیشتر است ( نورمحمدی وهمکاران ، ۱۳۸۴؛ کوچکی و سرمدنیا، ۱۳۸۴) .
۲-۶-۵-‌ خاک
ذرت به دلیل داشتن ریشه‌های عمیق و نیز توانایی بالا در جذب مواد غذایی، نسبت به حاصلخیزی خاک چندان توقعی ندارد. ذرت را می‌توان در زمین‌های متفاوت از نظر حاصلخیزی، بافت خاک و اسیدیته کشت نمود. ذرت به هنگام جوانه‌زدن مقاوم به شوری است، با این حال ذرت متعلق به گروهی از گیاهان است که نسبت به شوری خاک حساس بوده و باید از کاشت آن در این نوع زمین‌ها جلوگیری کرد. بهترین زمین برای ذرت، خاک‌های عمیق با بافت متوسط، زهکشی خوب و قدرت نگهداری زیاد آب می‌باشد. ذرت در شرایط مساوی از نظر حاصلخیزی و تأمین رطوبت، زمین‌های متوسط و یا سبک را ترجیح می‌دهد، زیرا این گونه زمین‌ها در بهار خیلی زود گرم شده و شرایط رشد ریشه ها را فراهم می‌کنند. در زمین‌های سبک به دلیل این که خاک به سرعت رطوبت خود را ازدست می دهد عملکرد ذرت، بدون آبیاری چندان رضایت بخش نیست. در این نوع زمین‌ها، ذرت در مرحله رشد سریع خود نیز با کمبود مواد غذایی روبرو خواهد گردید. سطح آب‌های زیرزمینی برای حداکثر عملکرد در ذرت بسیار با اهمیت است. بهترین حد سطح آب‌های زیر زمینی برای ذرت بین ۵/۱ تا ۳ متر می‌باشد. با وجود این که در زمین‌های با اسیدیته ۵ تا ۸ کشت می‌گردد ولی حداکثر عملکرد در زمین‌های با اسیدیته ۵/۶ تا ۷ به دست می‌آید (نورمحمد و همکاران ، ۱۳۸۴؛ امام، ۱۳۸۳؛ کوچکی و نصیری‌محلاتی، ۱۳۷۵).
۲-۷-‌ نقش در تغذیه
در بین مشکلات گوناگونی که در زندگی بشر وجود دارد، همواره تغذیه ناکافی، موجودیت و آسایش او را بیشتر تهدید میکند. این مسئله از نظر اقتصادی و اجتماعی در درجه اول اهمیت جوامع بشری قرار گرفته است، به طوری که سطح تمدن و درجه پیشرفت هر جامعه را از چگونگی تغذیه آن‌ها مورد ارزیابی قرار میدهند. ارقام مختلف ذرت به صورت مستقیم و غیر مسقیم نقش مهمی در تأمین غذا و پروتئین مورد نیاز انسان دارد. ذرت، پس از گندم و برنج، سومین گیاه زراعی مهم در دنیا به حساب می‌آید. دانه آن به طور مستقیم به مصرف تغذیه انسان و حیوانات میرسد. دانه ذرت در صورتی که به مصرف خوراک انسان برسد، به آسانی هضم شده و بافتهای غیرقابل هضم آن کم میباشد. ترکیبات شیمیایی دانه ذرت در جدول۲-۱ آمده است(بهاروند، ۱۳۸۸).
جدول۲- ۱- ترکیبات شیمیایی دانه ذرت (۱۰۰ گرم دانه ذرت خام)

g : گرم- mg : میلی‌گرم
۲-۸-‌ مواد غذایی مورد نیاز ذرت
پیشرفت و توسعه کشاورزی تنها از راه شناخت علمی و اصولی تأثیر عوامل محیطی بر رشد بهینه گیاه امکان پذیر می‌باشد. به منظور بهبود وضعیت محیط کشت، بکارگیری صحیح نهاده‌های کشاورزی مانند کود، آب، آفت‌کش‌ها و بذر اصلاح شده الزامی است. در گیاهان زراعی دستیابی به عملکرد بالا نه تنها نیازمند تأمین نهاده‌ها در زمان مناسب است، بلکه روش استفاده صحیح از آن‌ها و همچنین اعمال مدیریت معقول در بکارگیری این روش‌ها در مقیاس وسیع، ضروری به نظر می‌رسد (ملکوتی و نفیسی، ۱۳۷۳). ذرت گیاهی است با رشد سریع و با توجه به عواملی مانند بافت خاک، تناوب زراعی، شرایط جوی محیط و رقم مورد کاشت از نظر نوع مصرف که شامل ذرت علوفه‌ای سیلویی، تولید دانه و علوفه سبز می‌باشد، مواد غذایی زیادی از خاک جذب می‌کند. بنابراین، در دوره رشد و نمو به مواد غذایی مختلف و نسبتاً زیادی نیاز دارد که باید به مقدار کافی در اختیار گیاه قرار داده شود (نورمحمدی و همکاران، ۱۳۸۴؛ امام، ۱۳۸۳).
۲-۸-۱-‌ نیتروژن
نیاز به نیتروژن در گیاهان، با تغییر زراعت از دیم به آبی و با توسعه ارقام با ظرفیت تولیدی بالا افزایش می‌یابد. در حقیقت، ارقام با بازده بیشتر، زمانی می‌توانند حداکثر عملکرد را داشته باشند که مقدار نیتروژن در خاک به حد کافی باشد. نیتروژن موجب شادابی و ایجاد رنگ سبز طبیعی، نمو سریع گیاه، ازدیاد ساقه و برگ‌ها و افزایش مقدار محصول و پروتئین می‌گردد. نیاز عمده ذرت به نیتروژن از شروع ماه‌های دوم و سوم دوره رشد، صورت می‌گیرد. به طوری که در ماه اول، تنها ۸ درصد و در ماه چهارم، تنها ۶ درصد کل نیتروژن مورد نیاز گیاه برداشت می‌شود ( بهاروند، ۱۳۸۸). ذرت نیتروژن را به دو صورت NO₃^-و ⁺NH₄ جذب می کند، ولی درشرایط ایده‌آل فرم ⁺ NH₄‌ منبع مناسب‌تری جهت تأمین نیتروژن است زیرا مقدار کمتری انرژی جهت تبدیل شدن به پروتئین مصرف می کند (سالاردینی، ۱۳۸۴؛ خواجه‌پور، ۱۳۸۰).
۲-۹-‌ تثبیت زیستی نیتروژن و کودهای زیستی
برای افزایش تولید محصولات کشاورزی یا باید سطح زیر کشت را بیشتر کرد که چندان مقدور نیست و یا میزان تولید در واحد سطح را افزایش داد. غلات یکی از منابع مهم تأمین کننده غذای مورد نیاز انسان می‌باشند و بیشترین نیاز را به کودهای شیمیایی دارند (خسروی، ۱۳۸۰ ب). برای کاهش آسیب‌های زیست محیطی و آلودگی‌های ناشی از مصرف کودهای شیمیایی، استفاده از منابع و نهاده‌هایی که علاوه بر تأمین نیازهای کنونی گیاه باعث پایداری سیستم‌های کشاورزی در دراز مدت شوند ضروری به نظر می‌رسد ( تهامی زرندی و همکاران، ۱۳۸۸).
تشخیص دقیق وضعیت نیتروژن در گیاهان زراعی بسیار مهم است. نیتروژن مهم‌ترین عامل محدود کننده تغذیه‌ای در رشد و تولید گیاهان است، به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک مانند ایران که مواد آلی خاک کم می‌باشد و در نتیجه فقر نیتروژن عامل محدود کننده‌ی مهمی است (مجیدیان و همکاران، ۱۳۸۷ ب). به همین علت امروزه استفاده از انواعی از کودهای زیستی با منشاء باکتری، قارچ، جلبک و یا دیگر موجودات خاکزی مورد توجه قرار گرفته است که مکانیسم عمل آنها افزایش قابلیت جذب عناصر غذایی خاک توسط گیاه است (Karthikeyan et al., 2008). به طور کلی، کودهای زیستی به مواد حاصلخیزکننده‌ای گفته می‌شود که شامل تعدادکافی از یک یا چند گونه از موجودات زنده مفید خاکزی هستند که در بستری از مواد نگهدارنده قرار دارند. به عبارت دیگر، این نوع کودها که حاوی گونه‌های میکروبی مؤثر برای تأمین عناصر غذایی مورد نیاز گیاه هستند، بازده تولید در واحد سطح را افزایش می‌دهند (Ekram and Salem, 2010). تثبیت نیتروژن موجود در خاک و رهاسازی یون‌های فسفات، آهن، پتاسیم از ترکیبات نامحلول، یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های کودهای زیستی به شمار می‌روند. این ریز موجودات در اطراف ریشه گیاه مستقر شده و جذب عناصر غذایی در گیاه را افزایش می‌دهند (Rokhzadi et al., 2008). این کودها منشاء طبیعی دارند و اغلب از خاک تهیه می‌شوند، بنابراین سبب بهبود ساختمان خاک، افزایش محصول و کاهش آلودگی ناشی از مصرف کودهای شیمیایی می‌شوند. در نتیجه توان تولید در بلندمدت را افزایش و آلودگی‌های زیست محیطی و بیماری‌ها را کاهش خواهند داد (Wu et al., 2005).
با توجه به نوع میکروارگانیسم‌هایی که از آن‌ها برای تولید کودهای زیستی استفاده می‌شود، کودهای زیستی را در گروه‌های زیر طبقه‌بندی می‌کنند :
۱-‌ باکتری‌های تثبیت کننده نیتروژن مولکولی (دی ازوتروف‌ها)
۲-‌ قارچ‌های میکوریزی
۳-‌ میکرواورگانیسم‌های حل کننده فسفات‌های نامحلول
۴-‌ باکتری‌های ریزوسفری محرک رشد گیاه
۵-‌ میکروارگانیسم‌های تبدیل کننده مواد آلی زائد به کمپوست
۶-‌ کرم‌های خاکی تولیدکننده ورمی‌کمپوست (صالح راستین، ۱۳۸۰).
۲-۹-۱-‌ دی‌ازوتروف‌ها^[۵]
پدیده دی‌ازوتروفی یا توان تغذیه از دی نیتروژن (N₂) به عنوان تنها منبع نیتروژنی، کار بسیار ارزشمند گروه ویژه‌ای از باکتری‌های خاک‌زی است که همه اکوسیستم‌های طبیعی دست نخورده، تعادل نیتروژنی خود را مرهون چنین موهبتی هستند. برآورد رقمی حدود ۱۷۵ میلیون تن نیتروژن در سال برای مقدار کل تثبیت زیستی در سطح جهانی، نشانگر برتری فعالیت دی‌ازوتروف‌ها در مقایسه با توان تولیدی کارخانه‌های کود شیمیایی است .این برتری کمی به مزیت‌های کیفی آن‌ها که مرتبط با عرضه نیتروژن به فرم ترکیب‌های آلی به خاک است، افزوده می‌گردد. دی‌ازوتروف‌ها بر اساس وابستگی به گیاهان به منظور تأمین کربن و انرژی برای تثبیت نیتروژن، به سه گروه: آزاد زی، همیار و همزیست تفکیک شده‌اند(صالح راستین، ۱۳۸۰).

نهاد استیناف در قضیه “جوامع اروپایی – موزهای (۳)” این قاعده را نهادینه ساخت.
نهاد استیناف در این قضیه با استدلال جوامع اروپایی مبنی بر این که اگر پیش نویسان گاتس می‌خواستند که ماده ۲، تبعیضات دو فاکتو را هم در بر گیرد، می‌بایست آن را صریحاً ذکر می‌کردند، مخالفت کرد.^[۷۰۲]
نهاد استیناف چنین گفت:
“هر چند تعهد وضع شده بر طبق ماده ۲، توصیف و تعریف نشده است، اما معنای عرفی حاصل از این مقرره این است که تبعیض دو فاکتو مستثنی نیست. علاوه بر این، چنان چه ماده ۲ قابل اعمال به تبعیضات دو فاکتو نباشد، مشکلی پیش نخواهد آمد و در واقع در چنین حالتی (تجارت خدمات) بسیار آسان تر خواهد بود به نسبت تجارت کالاها، که معیارهای تبعیض آمیزی را اختراع کنیم که هدفش طفره رفتن از هدف اصلی ماده باشد.”^[۷۰۳]
در قضیه “جوامع اروپایی – موزهای (۳)” قواعد گوناگونی برای تخصیص مجوزهای واردات به موزهای مورد بحث مطرح شد. مطابق با دادخواست‌های ارائه شده، چنین قواعدی که ظاهراً بی طرفانه هم بودند، اما به نوعی میان توزیع کنندگان موزهای آمریکای لاتین و موزهای کشورهای غیر ACP به نفع توزیع کنندگان موزهای جوامع اروپایی و موزهای کشورهای ACP، تبعیض روا می داشتند.^[۷۰۴]

مبحث دوم. معیارهای عدم تبعیض در ماده (۲)۱ گاتس
ماده ۲ گاتس، همانند ماده (۱)۱ گات ۹۴، یک معیار سه بندی را جهت انطباق با تعهد مندرج در ماده (۱)۲ گاتس ارائه داده است: به این شرح،
الف. آیا اقدام مورد بحث، اقدام تحت شمول گاتس هست یا خیر.
ب. آیا خدمات یا متصدیان خدمات مربوطه، خدمات یا متصدیان خدمات مشابه به حساب می‌آیند یا خیر.
ج. آیا رفتار اعطا شده به خدمات یا متصدیان خدمات یک عضو از مطلوبیت کمتری برخوردار بوده است یا خیر.
بند اول. اقدامات تحت شمول موافقتنامه گاتس
ماده ۱ گاتس بیان می‌کند که این موافقتنامه نسبت به اقداماتی قابل اعمال است که تجارت خدمات را متأثر می‌سازد. برای این که اقدامی تحت شمول گاتس قرار گیرد بایستی آن اقدام منتسب به یک دولت عضو باشد و تجارت خدمات را هم متأثر سازد.
اقدام منتسب به یک دولت عضو معنای موسعی دارد. ماده یک گاتس بیان می‌کند که اقدام یک دولت عضو تنها محدود به اقدامات اتخاذی از سوی حکومت یا مقامات و ارکان آن حکومت نیست، بلکه اقدامات اتخاذی از سوی حکومت‌های محلّی یا منطقه‌ای و مقامات آن ها را نیز شامل است.
اقدامات اتخاذی از سوی نهادهای غیر دولتی نیز در صورتی منتسب به دولت عضو تلقی خواهد شد که این اقدامات در راستای اختیارات تفویض شده به آن ها از ناحیه مقامات حکومتی آن جام شده باشد.^[۷۰۵]
اقدامات اشخاص خصوصی، شرکت‌ها یا سازمان ها که در راستای اختیارات تفویض شده دولتی آن جام نشده است (اعمال حاکمیتی) و نوعی اعمال تصدی به حساب می‌آیند، منتسب به دولت عضو تلقی نخواهد شد.
اقدام منتسب به یک دولت عضو می‌تواند در قالب قانون، آئین نامه، تصمیم قضایی یا عملکرد اداری و یا هر شکل دیگری باشد.^[۷۰۶]
لذا، اقدام منتسب به یک دولت عضو در معنای ماده یک گاتس می‌تواند یک مصوبه پارلمانی بوده و یا احکام داخلی یا قواعد اتخاذ شده از طرف نهادهای تخصصی باشد.^[۷۰۷]
مفهوم اقدامی که تجارت خدمات را متأثر می‌سازد، در قضیه “کانادا – ماشین ها” به خوبی توضیح داده شده است:
اقدام مورد بحث در آن قضیه مربوط به معافیت از پرداخت عوارض ورود بود که از طرف کانادا نسبت به واردات سازندگان خاصی از وسایل موتوری اعطا شده بود.
جوامع اروپایی و ژاپن شکات پرونده بودند. آن ها مدعی بودند که این اقدام با ماده ۲ گاتس منطبق نیست، زیرا رفتار ویژه‌ای را به خدمات و متصدیان خدمات خاصی ارائه داده است که در مقایسه با رفتار اعطا شده به دیگر اعضا از مطلوبیت بیشتری برخوردار است.
پانل به این نتیجه رسید که معافیت از عوارض گمرکی ورود در واقع با ماده ۲ گاتس منطبق نیست.
کانادا در مقام دفاع استدلال می‌کرد که نتیجه گیری پانل در عدم انطباق اقدام مورد بحث با ماده ۲ گاتس با یافته دیگر پانل مبنی بر این که اقدام مورد بحث داخل در قلمرو ماده ۲ گاتس است، در تعارض می‌باشد.
به عبارت دیگر، مطابق ادعای کانادا، اقدام مورد بحث اقدامی نیست که تجارت خدمات را متأثر سازد.
نهاد استیناف در این قضیه بیان داشت که دو موضوع کلیدی را باید بررسی کرد تا مشخص شود که آیا یک اقدام، تجارت خدمات را متأثر ساخته است یا خیر.
موضوع اول این است که آیا تجارت خدمات در معنای ماده یک گاتس صورت گرفته است یا خیر.
و موضوع دوم، آیا اقدام مورد بحث تجارت خدمات در معنای ماده یک گاتس را متأثر ساخته است یا خیر.^[۷۰۸] گاتس هیچ تعریفی را از “خدمت” ارائه نمی دهد. از ماده یک گاتس بر می‌آید که واژه “خدمات” شامل هر نوع خدمتی و در هر بخشی می شود، به استثنای خدماتی که در راستای اَعمال حاکمیتی ارائه می شود. زیرا که دسته اخیر نه بر پایه تجارت و نه بر پایه رقابت با یک یا چند متصدی خدمت ارائه می‌شوند.^[۷۰۹] مثال هایی از این دست نظیر خدمات بهداشتی، پلیسی، جزایی و تحصیلات پایه می‌تواند باشد.
امّا در تعداد فزاینده‌ای از سرزمین‌های دولت های عضو، برخی از این خدمات که از لحاظ سنتی خدماتی بودند که در راستای اَعمال حاکمیتی ارائه می‌شدند، موضوع خصوصی سازی قرار گرفتند و لذا می‌توانستند در قلمرو گاتس قرار گیرند.^[۷۱۰]
هر چند گاتس “خدمات” را تعریف نکرده است امّا ماده یک روش‌های ارائه خدمات را احصا نموده است. مطابق ماده یک، تجارت خدمات این گونه تعریف می شود:
“۱. ارائه خدمت از سرزمین یک عضو به سرزمین هر عضو دیگر.

2. 2. ارائه خدمت در سرزمین یک عضو به مصرف کننده خدمت هر عضو دیگر.

2. 2. ارائه خدمت متصدی خدمت یک عضو از طریق حضور تجاری اش در سرزمین هر عضو.

2. 2. ارائه خدمت متصدی خدمت یک عضو از طریق حضور اشخاص حقیقی یک عضو در سرزمین هر عضو دیگر.”

این ۴ روش ارائه خدمات عبارتند از:

1. 1. روش ارائه متقابل مرزی(Cross border) : برای مثال، مشاوره حقوقی که از طرف یک مشاور حقوقی در کشور الف به طرف مشاوره در کشور ب داده می شود.

1. 1. روش مصرف در خارج (Consumption abroad) : برای مثال، درمان بیمارانی که از کشور ب برای درمان به پزشکی که در کشور الف است می‌آیند.

1. 1. روش حضور تجاری (Commercial presence): برای مثال، خدمات مالی که در کشور ب از طریق بانک کشور الف که یکی از دفاترش در کشور ب قرار دارد، ارائه می شود.^[۷۱۱]

1. 1. روش حضور فیزیکی (Presence of Natural): برای مثال: خدماتی که در کشور ب از طریق یک برنامه نویس رایآن های که از کشور الف به کشور ب سفر کرده است، ارائه می شود.^[۷۱۲]

لذا، مفهوم “تجارت خدمات” در معنای ماده یک بسیار موسع است.
در رابطه با معنای عبارت “متأثر می‌سازد” که در ماده یک آمده است، مرجع استیناف در قضیه «جوامع اروپایی – موزهای (۳) » چنین می گوید:"به کار بردن اصطلاح “تأثیر” قصد پیش نویسان را دایر به اعطا یک قلمرو گسترده و وسیع به گاتس نشان می دهد”
معنای عرفی عبارت “متأثر می‌سازد” شامل هر اقدامی است که بر تجارت اثر می‌گذارد. این تفسیر مورد تأکید پانل های قبلی هم بوده است.
عبارت “متأثر می‌سازد” در متن ماده ۳ گات قلمروی وسیع‌تری را به گات به نسبت اصطلاحات و تعابیری نظیر “حاکم است”^[۷۱۳] و یا “تنظیم می‌کند^[۷۱۴]“، می‌بخشد.^[۷۱۵]
برای این که اقدامی تجارت خدمات را متأثر سازد، لازم نیست که آن اقدام حاکم بر ارائه خدمات بوده یا آن را تنظیم نماید. یک اقدام می‌تواند تحت شمول گاتس قرار گیرد بشرطی که تجارت خدمات را متأثر سازد، ولو این که چنین اقداماتی موضوعات دیگری را تنظیم نمایند.^[۷۱۶] لذا، یک اقدام زمانی تجارت خدمات را متأثر می‌سازد که شرایطی را بر سر راه رقابت در یک خدمت ایجاد کند.
ماده ۲۸ گاتس مثال هایی از این دست را^[۷۱۷] برشمرده است. این فهرست جامع نیست و شامل اقداماتی در این خصوص است:
“۱. خرید، عرضه یا استفاده از یک خدمت

2. 2. دستیابی به خدمات و استفاده از خدماتی که جنبه عام داشته و از طرف اعضا گات به عموم مردم ارائه می شود.

2. 2. حضور تجاری افراد یک دولت عضو برای ارائه خدمت در سرزمین عضو دیگر.”

۴-۲-۴- جستجوی محلی (دسته p1 زنبورها) ۸۶
۴-۲-۵- جستجوی همسایگی تصادفی ( دسته p2 ) 89
۴-۲-۶- محاسبه مقدار برازندگی ۹۰
۴-۲-۷- انتخاب ۹۰
۴-۲-۸- رویه بهبود ۹۰
۴-۲-۹- به روز رسانی آرشیو پارتو ۹۲
۴-۳- الگوریتم ژنتیک ۹۲
۴-۴- فلوچارت الگوریتم ژنتیک ۹۵
۴-۵- نتایج محاسباتی ۹۸
۴-۵-۱- مسائل نمونه ۹۹
۴-۵-۲- تنظیم پارامترها ۱۰۲
۴-۵-۳- شاخص های مقایسه ۱۰۳
۴-۵-۴- نتایج حل مسائل نمونه ۱۰۴
۴-۵-۵- مقایسه زمان اجرا ۱۰۷
۴-۶- جمع بندی ۱۰۸
:  ۱۰۹
مقدمه ۱۱۰
۶-۱- پیشنهاداتی برای تحقیقات آتی ۱۱۲

 ۱۱۴
فهرست منابع و ماخذ: ۱۱۵
فهرست اشکال
عنوان صفحه
شکل ۱- ۲ مراحل یک زنجیره تامین براساس تقسیم‌بندی چوپرا و میندل ۱۱
شکل ۲-۲ ارتباط مفهومی لجستیک و مدیریت زنجیره تامین ۲۰
شکل ۲-۳ دلایل استفاده از لجستیک معکوس ۳۱
شکل ۲-۴ ماتریس برنامه­ ریزی زنجیره تامین ۳۸
شکل ۳-۱ نقاط بهینه موضعی ۷۴
شکل ۳-۲ رابطه فضای جواب و ارتباط غالب ۷۵
شکل ۴-۱ فلوچارت الگوریتم کلونی زنبور عسل ۷۹
شکل ۴-۲ ساختار کلی عملگر پیشنهاد ۸۷
شکل ۴-۳ فلوچارت الگوریتم روش جستجوی چند عملگر ۸۸
شکل ۴-۴ فلوچارت ساختار رویه موازی ۸۹
شکل ۴-۵ فلوچارت الگوریتم VNS 91
شکل ۴-۶ فلوچارت الگوریتم ژنتیک ۹۵
شکل ۴-۷ چرخ رولت ۹۷
فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول ۲-۱ ادبیات تعاریف لجستیک ۲۱
جدول ۲-۲ ادبیات تعاریف مدیریت زنجیره تامین ۲۲
جدول ۲-۳ ادبیات تعاریف لحستیک معکوس ۳۴
جدول ۲-۴ ادبیات تعاریف لجستیک یکپارچه ۳۶
جدول ۲-۵ پارامترهای فازی مفروض در تحقیقات مطالعه شده ۵۵
جدول ۲-۶ طبقه بندی ادبیات (+۱۹۹۹) ۵۹
جدول ۲-۷ روش‌های حل موجود در ادبیات به تفکیک مقالات ۶۰
جدول ۴-۱ اندازه تعدادی از مسائل موجود در ادبیات ۱۰۰
جدول ۴-۲ مسائل با اندازه کوچک و متوسط ۱۰۰
جدول ۴-۳ مسائل با اندازه بزرگ ۱۰۱
جدول ۴-۴ نتایج حل مسائل با اندازه متوسط ۱۰۵
جدول ۴-۵ نتایج حل مسائل با اندازه بزرگ ۱۰۶

۳-۴-۳-۲- بررسی روایی و پایایی پرسشنامه
یک آزمون خوب باید از تعدادی ویژگی مطلوب مانند عینیت، سهولت اجرا، عملی بودن، سهولت تعبیر و تفسیر، روایی و پایایی برخوردار باشد. مهم‌ترین موارد ذکر شده در این ویژگی‌ها، روایی و پایایی است. که در اینجا به بررسی این دو مورد پرداخته می‌شود. اگر پرسشنامه دارای این دو معیار باشد این بدان معنی است که میزان یا درصد اشتباه محقق در اندازه‌گیری ملاک‌ها و عوامل مورد نظر، اگر صفر نباشد به حداقل ممکن می‌رسد. پس روایی و پایایی نقطه مقابل اشتباه در اندازه‌گیری‌ها هستند. به طوری که هرچه میزان اشتباه محقق در مورد ملاک‌ها و عوامل اندازه‌گیری کمتر باشد اعتبار و قابلیت آن در اندازه‌گیری بیشتر می‌باشد. اعتبار در اندازه‌گیری را روایی^[۷۶] و قابلیت اعتماد را پایایی^[۷۷] می‌گویند(حافظ نیا، ۱۳۸۴، ص۱۵۷).
روایی به این پرسش پاسخ می‌دهد که آیا پرسشنامه همان چیزی را اندازه‌گیری می‌کند که واقعاً در پی سنجش آن هستیم یا خیر. روایی آزمون عبارت است از توانایی ابزار مورد نظر در اندازه‌گیری صفتی که آزمون برای اندازه‌گیری آن ساخته شده است و شامل روایی صوری، روایی پیش‌بینی، روایی محتوا و … می‌باشد(سرمد و همکاران، ۱۳۸۵، ص۱۷۰).

از میان روش‌های متعددی که برای تعیین اعتبار اندازه‌گیری وجود دارد، روایی صوری و روایی عاملی برای این پژوهش مورد استفاده قرار گرفته است. بدین صورت که از تعدادی از صاحب‌نظران و محققان در زمینه تحقیق، در رابطه با میزان درستی و شفافیت سؤالات پرسشنامه نظرخواهی به عمل می‌آید؛ که بدین ترتیب از متخصصان صاحب‌نظر در این رشته از جمله استاد راهنما و استاد مشاور و دیگر اساتید مرتبط، نظرخواهی به عمل آمد که آن‌ها اعتبار پرسشنامه را تأیید کردند. در این تحقیق برای افزایش روایی، ابزارهای زیر مورد استفاده قرار گرفته است:
۱- استفاده از نظرات اساتید راهنما و مشاور و سایر اساتید مرتبط با موضوع.
۲- مطالعه مقالات، کتب و مجلاتی که از این پرسشنامه یا پرسشنامه‌های مشابه استفاده کرده‌اند.
روایی عاملی متغیرها در در بخش تحلیل عاملی مورد بررسی قرار می گیرد.
پایایی یک وسیله اندازه‌گیری، عمدتاً به دقت نتایج حاصل از آن اشاره می‌کند. پایایی به: دقت، اعتمادپذیری، ثبات یا تکرارپذیری نتایج آزمون اشاره می‌کند. پایایی ابزار، عبارت است از این که اگر یک وسیله اندازه‌گیری که برای سنجش متغیر و صفتی ساخته شده در شرایط مشابه در زمان یا مکان دیگر مورد استفاده قرار گیرد، نتایج مشابهی از آن حاصل شود. قابلیت اعتماد نشانگر آن است که تا چه اندازه ابزار اندازه‌گیری، ویژگی‌های باثبات آزمودنی یا ویژگی‌های موقتی و متغیر وی را می‌سنجد. برای تعیین پایایی پرسشنامه مورد استفاده در این پژوهش از روش آلفای کرونباخ استفاده شده است. این روش برای محاسبه هماهنگی‌های درونی ابزارهای اندازه‌گیری از جمله پرسشنامه‌ها یا آزمون‌هایی که خصیصه‌های مختلفی را اندازه‌گیری می‌کنند به کار می‌رود. ضریب آلفای کرونباخ توسط کرونباخ^[۷۸] ابداع شده و یکی از متداول‌ترین روش‌های اندازه‌گیری اعتمادپذیری یا پایایی پرسشنامه‌ها است(حافظ نیا، ۱۳۸۴، ص۱۵۸).
برای محاسبه ضریب آلفای کرونباخ ابتدا باید واریانس نمره‌های هر زیرمجموعه سؤال‌های پرسشنامه یا زیر آزمون و واریانس کل را محاسبه کرد. سپس با بهره گرفتن از رابطه زیر مقدار ضریب آلفای کرونباخ را محاسبه کرد(سرمد و همکاران، ۱۳۸۵، ص۱۶۹).
رابطه ۳-۵
α= ضریب پایایی کل آزمون
J= تعداد سؤالات پژوهش
j²= واریانس مربوط به سؤال jام
= واریانس کل سؤالات آزمون
هر چه این معیار به مقدار یک نزدیک‌تر باشد نشان‌دهنده پایایی بالا و هر چه این مقدار به صفر نزدیک‌تر باشد نشان‌دهنده عدم پایایی پرسشنامه می‌باشد. کرونباخ، ضریب پایایی ۴۵% را کم، ۷۵% را متوسط و قابل قبول و ضریب پایایی ۹۵% را زیاد پیشنهاد کرده است.
در این پژوهش با بهره گرفتن از نرم افزار SPSS، آلفای کرونباخ محاسبه گردیده است. پس جمع اوری نمونه مقدماتی(۳۰ عدد پرسشنامه)، پایایی با بهره گرفتن از آلفای کرونباخ برای کل پرسشنامه و ابعاد آن محاسبه گردید که نتایج حاصل در جدول زیر آورده شده است.

1. 1. آلفای کرونباخ برای کل پرسشنامه